Kopenhaga z Poznania SASem

copenhagen-denmark-6

  • Powierzchnia: 2862 km²
  • Liczba ludności :
  • miasto-449 tys. (2001)
  • zespół miejski – 1,8 mln(2001)
  • Położenie: na wschodnim wybrzeżu Zelandii i w północnej części wyspy Amager
  • Przemysł: środków transportu, maszynowy, metalowy, elektrotechniczny, włókienniczy, odzieżowy, chemiczny, spożywczy, poligraficzny
  • Zabytki: pałace: Christiansborg, Charlottenborg, Amalienborg; kościoły: św. Piotra, Świętej Trójcy, Świętego Ducha, Marmurowy

Kopenhaga leży na wschodnim wybrzeżu największej ( oprócz Grenlandii ) duńskiej wyspy Zelandia i w północnej części wyspy Amager, nad wąską cieśniną Sund. Takie położenie decydowało zawsze o  wyjątkowym znaczeniu miasta. W skład zespołu miejskiego, oprócz miasta centralnego wchodzą Frederiksberg (91 tys. mieszkańców) i Roskilde ( 53 tys.) Na północny zachód od miasta znajduje się kilka niewielkich jezior

Kopenhaga leży w strefie klimatu umiarkowanego morskiego. Zimy są łagodne i wietrzne, a lata chłodne. Średnie temperatury stycznia i lipca wynoszą odpowiednio 0ºC i 17 ºC, a roczna suma opadów sięga 600 mm, przy czym maksymalna ilość przypada na sierpień. Przeważaja wiatry wiejące z północnego zachodu i zachodu.

Dzieje miasta

Osadnictwo na terenie dzisiejszej Kopenhagi sięga IV tysiąclecia p.n. e., ale pierwsze pisane świadectwo istnienia miasta pochodzi z 1043r. Powstała tu osada rybacka i targowa nazywana Havn („ port”) składała się z przystani oraz nielicznych chat. Stopniowo wzrastało jej znaczenie jako portu obsługującego handel z południową częścią basenu Morza Bałtyckiego. Silnym bodźcem, który przesądził o dalszych losach osady było dostanie się Kopenhagi( nazywanej wówczas København czyli „port handlowy”) pod rządy biskupów z Roskilde, co miało miejsce w 2 połowie XII w. Biskup Absalon ufundował fort mający kontrolować żeglugę w tak strategicznym miejscu. Wkrótce Kopenhaga rozrosła się do dużego ośrodka rzemieślniczego i handlowego, a w 1254 r. uzyskała prawa miejskie. Do 1416 r. była własnością biskupów, a potem stała się miastem królewskim. Od 1443 jest siedzibą króla i stolicą państwa. W latach 1534- 36 przez Danię przetoczyła się wojna domowa pomiędzy katolikami a luteranami. Kopenhaga była wielokrotnie oblegana przez luteranów, a budynki należące do katolików zostały całkowicie zniszczone. Po zwycięstwie luteranów nastąpił pomyślny okres rozkwitu handlu tranzytowego pomiędzy Skandynawią a resztą Europy. Rozwój miasta zakończył się wraz z wyniszczającą wojną ze Szwecją. W latach 1658- 59 Kopenhaga przeżyła oblężenie. XVIII w. przyniósł kolejne kataklizmy. Najpierw w 1711 r. szalała zaraza , a potem  w latach  1728 i 1795- ogromne pożary. Spaliło się wiele budowli, m. in. uniwersytet i ratusz . Podczas odbudowy niskie, drewniane domy zastąpiono budynkami z cegły i kamienia, modernizując założenia architektoniczne miasta. Na początku XIX w. Kopenhaga była dwukrotnie ostrzeliwana przez flotę brytyjska ( w 1801 i 1807) W wyniku drugiego, cięższego bombardowania zniszczonych zostało ponad 300 budynków. Po okresie stagnacji w rozwoju metropolii w 2 połowie XIX w. do miasta wkroczył wielki przemysł. W czasie II wojny światowej Kopenhag była okupowana przez Niemców ( od IV 1940 r.) Została wyzwolona przez wojska alianckie 4 V 1945 r.

Denmark-Copenhagen-docks

Zabytki architektury

Architektoniczny obraz centralnej części miasta kształtował się od XVI do XIX w. pod wpływem holenderskiego manieryzmu, baroku i klasycyzmu. Kopenhaga znana jest z XVII – i XVIII- wiecznych pałaców. Najwspanialszymi są zamek Rosenborg, pałace Christiansborg, Charlottenborg i będący rezydencją królewską Amalienborg. Do najpiękniejszych świątyń należą kościoły : św. Piotra, Świętego Ducha, Marmurowy, Świętej Trójcy, Zbawiciela, oraz Holmens Kirke. Ponadto na uwagę zasługują budowle użyteczności publicznej m. in giełda i Teatr Narodowy.

Duńskie okno na świat

Kopenhaga jest największym ośrodkiem przemysłowym Danii i jednym z ważniejszych Europy. Znajdują się tu zakłady środków transportu, przede wszystkim duże stocznie oraz fabryki silników i innych urządzeń wyposażenia statków. Produkuje się też maszyny rolnicze i urządzenia do przetwórstwa spożywczego, głównie mleczarskie oraz chłodnie. Istnieją zakłady przemysłu włókienniczego i odzieżowego, chemicznego, spożywczego (znane browary i mleczarnie), poligraficznego i huta aluminium. Od XVIIIw. działa znana w Europie Królewska Fabryka Porcelany.

Kopenhaga z racji swego położenia była ważnym węzłem komunikacyjnym o międzynarodowym znaczeniu. Ruch towarowy i osobowy w obrębie Europy Północnej i basenu Morza Bałtyckiego obsługiwany jest przede wszystkim przez port kopenhaski. Przeładowuje się w nim rocznie około 9 mln ton ładunków, a przez liczne przystanie promowe przewija się 4,5 mln pasażerów.W ruchu pasażerskim międzynarodowe znaczenie ma podstołeczne lotnisko Kastrup na wyspie Amager. Jego roczne przewozy obejmują 400 tys. ton ładunku i 18,1 mln pasażerów. W związku z otwarciem nowej przeprawy lądowej pomiędzy Kopenhagą a szwedzkim Malmö zakłada się, że w najbliższym czasie wzrośnie transport kolejowy w ruchu pasażerskim pomiędzy Danią a innymi krajami  skandynawskimi. Transport wewnątrz aglomeracji zapewnia sprawne metro i mosty łączące dwie najważniejsze wyspy. Miasto jest wielkim rynkiem pracy, zatrudniającym w przemyśle i usługach prawie 1 mln ludzi . Jest to jedna czwarta  osób czynnych zawodowo w całej Danii ( wyłączając zatrudnionych w rolnictwie). Liczba miejsc pracy w stosunku do liczby mieszkańców w usługach ( administracja publiczna, służba zdrowia, edukacja i nauka ), hotelarstwie, gastronomii, finansach i przemyśle.

copenhagen_cnt_6nov09_istock_b

Kultura i nauka

Od średniowiecza Kopenhaga była ważnym centrum kulturalnym i naukowym Europy. Żyło tu wielu Duńczyków, którzy zyskali międzynarodową sławę m.in. Hans Christian Andersen ( 1805- 75), słynny baśniopisarz, którego książki zostały przetłumaczone na wiele języków, oraz urodzony w Kopenhadze wybitny fizyk Niels Henrik Bohr( 1885- 1962) jeden z twórców teorii kwantów i budowy atomu wodoru za co w 1922 r. otrzymał Nagrodę Nobla. Obecnie Kopenhaga jest duńskim centrum nauki i szkolnictwa wyższego Na 8 tutejszych uczelniach studiuje kilkadziesiąt tysięcy studentów. Do najważniejszych instytucji naukowych należą : uniwersytet ( 1479r.) i biblioteka uniwersytecka (1482r.), Duńska Królewska Akademia Nauk i Literatury (1742r.) politechnika  (1829r.), wyższa szkoła rolnicza ( 1856 r.), Królewska Duńska Akademia Muzyki (1867r.) oraz wyższa szkoła ekonomiczna ( 1917r.).

5213630931_f8cbe416cc_z

Muzea i parki

Kopenhaga oferuje turystom wiele atrakcji . Znajdą tu coś dla siebie miłośnicy bogatych kolekcji muzealnych, a także zwolennicy aktywnego spędzania wolnego czasu. Najciekawsze zbiory mają muzea: Ny Calsberg Glyptotek ( sztuka starożytna, malarstwo duńskie i dzieła francuskich impresjonistów w tym Paula Gauguina, Edgara Degasa, Claude’a Moneta i Vincenta van Gogha ), National Museet, galeria narodowa i muzeum sztuki. Najbardziej znanym parkiem rozrywki jest otwarty w 1843 r. lunapark Tivoli, w którym poza licznymi karuzelami i kolejkami górskimi są bary, restauracje i sceny koncertowe. Miejscem odwiedzanym niemal przez każdego turystę jest nadbrzeże, gdzie znajduje się posąg Syrenki będącej od prawie 90 lat symbolem Kopenhagi i jedną z najczęściej fotografowanych statuetek na świecie.

tumblr_static_copenhagenmermaid

Polub nas na FB